Абай бол, сел тасқыны!
Абай бол, сел тасқыны!
Сел тасқыны – таулы жерлерде көп таралған әрі жойқын қиратушы күшке ие болатын қауіпті апаттық құбылыс.
Сел қаупі туындауының белгілері:
– қарқынды және ұзақ уақыт нөсер жаңбырдың жаууы;
– тұздықтық көлдер мен олардың ақтарылу қауіпін туғызатын ауа температурасының кенеттен және ұзақ уақытқа көтерілуі;
– өзендегі су деңгейінің кенеттен төмендеуі немесе көтерілуі, су лайлылығының артуы.
Су тасқыны кезінде не істеу керек?
- Алдын ала дайындалыңыз:
– құжаттарыңызды, ақшаны, телефонды және зарядтағышты су өтпейтін қапқа салыңыз;
– алғашқы көмек қобдишасын, су, тамақ және жылы киімдерді дайын ұстаңыз.
- Ақпаратты бақылаңыз:
– радио, теледидар немесе әлеуметтік желілерден ресми хабарламаларды тыңдаңыз;
– төтенше жағдай туралы ескерту алсаңыз, тез әрекет етіңіз.
- Үйден шығарда:
– электр құралдарын, газды және суды өшіріңіз;
– қауіпсіз жерге (биік жерлерге) көшіңіз.
- Су басқан жерлерден аулақ болыңыз:
– тереңдігі белгісіз судан өтпеңіз;
– көлікпен суға кіруге тырыспаңыз.
- Су басқаннан кейін
– үйге қайтқанда электр сымдарына, газ құбырларына абай болыңыз;
– ауыз судың таза екеніне көз жеткізбейінше қолданбаңыз;
– үйіңізді тексеріп, зақым келген болса, мамандарға хабарласыңыз;
– ең бастысы – сабыр сақтап, ресми нұсқауларды орындау.
Қауіпсіздік шаралары:
1.Таулы аймақтардың жағдайы туралы бұқаралық ақпарат құралдарынан хабарларды үнемі бақылаңыз.
- Егер сел қауіпті арнаның жоғарғы бағытында қарқынды жаңбыр байқалса, сел қауіпті арнадан кетіңіз. Жоғарғы жағында көл байламдары бар сел қауіпті арнаға жақын жерде демалуға тоқтамаңыз және шатырлы лагерь құрмаңыз.
- Қозғалыстағы сел тасқындарына 50-70 метрден жақын бармаңыз.
- Тік құздар мен тік беткейлерде ұзақ тоқтамаңыз. Өйткені сел жүрісі кезінде шайқалудан ол жерлерде тас жауу немесе опырылым болуы мүмкін.
- Сел арнасы бойынша қозғалыс кезінде адамдардың арасы 20-30 метр қашықтықты құрауын қадағалаңыз.
- Сел тасқынының белгілерін байқаған жағдайда тез арада арнадан таулы беткейлермен жоғары кетіңіз.
- Сел толқыны өткеннен соң сел арнасына түспеңіз.
Аудандық Төтенше
жағдайлар бөлімі.
