Қазақстанда тұрмыстық зорлық-зомбылыққа қатысты жауапкершілік күшейтілді

Елімізде тұрмыстық зорлық-зом­бы­лыққа қатысты жаза күшейтілді. Әкімшілік кодекске енгізілген өзгеріс­тер осы айдан бастап күшіне енді. Бұдан былай отбасыдағы кикілжіңге байланысты шақыртылған полиция қызметкерлері әйелін немесе баласын ұрған азаматтарды арыз шағымсыз-ақ жазаға тарта алады. Өйткені көп жағ­дайда полиция қызметкерлері шақыр­ту­ға барған кезде отбасы мүшелері тату­ласып, жәбірленуші арыз жазудан бас тартып жатады. Ал тәртіп сақшылары кеткен бойда жанжал қайта жанданып, жағдай тіпті ушығып кеткен фактілер көп. Сондықтан полицейлер енді шақыртуға барған жағдайда өздері құқықтық баға беріп, агрессорды бөлімшеге алып кете алады. Жазаны сот тағайындайды.
Сотта құқық бұзушының жәбір­ленушімен татуласуға мүмкіндігі бар. Бірақ соңғы өзгертулер бойынша тек бір рет қана татуласа алады. Яғни отбасы­лық жанжал жасаған дебошир бірінші рет жәбірленушімен татуласса, бұл әрекеттері келесі қайталанғанда сот оларды татуластыруға енді заң бойынша құқығы жоқ.
2023 жылдың 1 шілдесінен бас­тап полиция өтініш берушіден тұр­мыс­тық құқық бұзушылықтарды тіркеу­дің анықтау сипатына көшті. Жаңа түзетулер жәбірленушілердің өтінішінсіз әкімшілік құқық бұзушылық туралы іс қозғауға мүмкіндік береді.
Тұрмыстық зорлық-зомбылық жасау фактісі бойынша хаттама жасау үшін қазір куәгерлердің, көршілердің айғақтары, бейнебақылау камералары мен бейнетіркегіштің жазбалары жет­кі­лікті. Соңғы шешімді сот қабыл­дай­ды.
Тараптарды қайта татуластыру мүм­кін­дігі алынып тасталады. Бұған дейін тұрмыстық зорлық-зомбылық туралы материалдардың жартысы татуласу үшін сотта тоқтатылған болатын. Бұл агрессордың немесе туыстарының сендіруі немесе қысымы нәтижесінде пайда болды.
2024 жылдың 1 шілдесінен бастап сотта тек бір рет татуласуға болады. Бұл зардап шеккендерге психологиялық қысым жасауды тоқтатуға мүмкіндік береді.
Тұрмыстық зорлық-зомбылық үшін әкімшілік және қылмыстық жауап­кершілік күшейтілді. Әкімшілік қамауға алудың нақты мерзімдері анықталды.
Ағымдағы жылдың қаңтар айының 15-і мен 21-і ара­лы­ғында аудан аума­ғында «Тұр­мыс» атты респуб­ликалық жедел-профилак­тикалық іс-шарасы өткізілді.
Мемлекет басшысы 2023 жылдың 30 маусымдағы Қазақстан Республикасы ІІМ алқасында учаскелік полиция инспекторлары жұмысының тиімділігін арттыруға баса назар аудара отырып, отбасылық-тұрмыстық зорлық-зом­бы­лық­тың алдын алуды кешенді қайта фор­маттау жөнінде шаралар қабылдау туралы тапсырма берді.
Сонымен қатар Қазақстан Респуб­лика­сының заңы 2024 жылғы 15 сәуір­дегі №72-VIII ҚРЗ Қазақстан Респуб­ликасының кейбір заңнамалық актілеріне әйелдердің құқықтары мен балалар­дың қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізілді. Яғни ҚР Әкім­шілік құқық бұзушылықтар туралы Кодексінде көрсетілген 73-1 (денсаулыққа қасақана жеңіл дәре­жедегі зиян келтіру), 73-2 (ұрып соғу) баптарында көрсетілген құқық бұзу­шы­лық деректері, ҚР Қылмыстық Кодек­сіндегі 108-1-бабы «Денсаулыққа қасақана жеңіл зиян келтіру» және 109-1-бабы «Ұрып-соғу» баптарымен жауап­кершілік қарастырылуда.

С.Сихымбаев,
аудандық полиция бөлімі бастығының орынбасары, полиция майоры.

Поделиться ссылкой: